{"id":2045,"date":"2022-10-16T11:49:01","date_gmt":"2022-10-16T09:49:01","guid":{"rendered":"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045"},"modified":"2022-11-09T11:52:05","modified_gmt":"2022-11-09T09:52:05","slug":"wpis-1","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045","title":{"rendered":"Wpis 1 Czym jest autyzm"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Czym jest dla mnie autyzm?<\/h2><\/div>\n\n\n\n

Zaczn\u0119 od tego, czym jest autyzm w podr\u0119cznikach, w spo\u0142ecze\u0144stwie, a na swoich opiniach sko\u0144cz\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Przede wszystkim \u2013  co na ten temat m\u00f3wi psychiatria? W literaturze fachowej autyzm funkcjonuje jako zaburzenie neurorozwojowe o charakterze spektralnym (ASD, ang. Autism Spectrum Disorder). Bierze si\u0119 to st\u0105d, \u017ce cho\u0107 kryteria diagnostyczne s\u0105 do\u015b\u0107 \u015bci\u015ble sprecyzowane, to istnieje olbrzymia r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 objaw\u00f3w, a tak\u017ce r\u00f3\u017cne nat\u0119\u017cenie ich wyst\u0119powania. Czyli de facto<\/em> nie ma dw\u00f3ch os\u00f3b w spektrum autyzmu o takim samym zestawie i nat\u0119\u017ceniu objaw\u00f3w. Tak jak r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 od siebie nawet bli\u017ani\u0119ta jednojajowe, tak r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 mi\u0119dzy sob\u0105 autystki i autystycy, a nawet r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 bardziej. R\u00f3\u017cnice wyst\u0119puj\u0105 zar\u00f3wno pomi\u0119dzy poszczeg\u00f3lnymi osobami autystycznymi, jak i pomi\u0119dzy p\u0142ciami! Oczywi\u015bcie, cho\u0107 te objawy mieszaj\u0105 si\u0119 mi\u0119dzy sob\u0105, to mo\u017cna je podzieli\u0107 na te wyst\u0119puj\u0105ce cz\u0119\u015bciej u autystek i te wyst\u0119puj\u0105ce cz\u0119\u015bciej u autyst\u00f3w. Naturalnie z tego wynika, \u017ce obraz spektrum u obu p\u0142ci jest zr\u00f3\u017cnicowany.<\/p>\n\n\n\n

Definicja spektrum autyzmu<\/h2>\n\n\n\n

Gdzie znajdziemy definicj\u0119 ASD? Na \u015bwiecie obowi\u0105zuj\u0105 dwa najwa\u017cniejsze podr\u0119czniki, na kt\u00f3rych opiera si\u0119 diagnostyka medyczna. Jeden jest wydawany przez \u015awiatow\u0105 Organizacj\u0119 Zdrowia, a drugi przez Amer*yka\u0144skie Towarzystwo Psychiatryczne. Pierwszy nosi nazw\u0119 Mi\u0119dzynarodowa Statystyczna Klasyfikacja Chor\u00f3b i Problem\u00f3w Zdrowotnych, w skr\u00f3cie ICD-11 (ang. International Statistical Classification of Diseases and Related Health Problems), a drugi DSM-V (ang. Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders). Jedenasta wersja ICD zosta\u0142a wydana w 2018 roku, a teoretycznie obowi\u0105zuje od 1 stycznia 2022. Teoretycznie, bo wci\u0105\u017c nie zosta\u0142a przet\u0142umaczona na j\u0119zyk polski, i obecnie diagnozy stawiane s\u0105 wci\u0105\u017c g\u0142\u00f3wnie na bazie ICD-10. Natomiast DSM-V zosta\u0142a opublikowana 18 maja 2013 roku.<\/p>\n\n\n\n

A teraz najwa\u017cniejsze, jak ju\u017c wiemy gdzie i kie6dy, to teraz \u2013 jak? W Polsce obowi\u0105zuje ICD-11, kt\u00f3re definiuje autyzm jako \u201ezaburzenie ze spektrum autyzmu, kt\u00f3re charakteryzuje si\u0119 utrzymuj\u0105cymi si\u0119 deficytami w zdolno\u015bci do inicjowania i podtrzymywania wzajemnych interakcji spo\u0142ecznych i komunikacji spo\u0142ecznej oraz szeregiem ograniczonych, powtarzaj\u0105cych si\u0119 i nieelastycznych wzorc\u00f3w zachowa\u0144, zainteresowa\u0144 lub dzia\u0142a\u0144, kt\u00f3re s\u0105 wyra\u017anie nietypowe lub nadmierne w stosunku do wieku jednostki i kontekstu spo\u0142eczno-kulturowego. (\u2026) Deficyty s\u0105 wystarczaj\u0105co powa\u017cne, aby spowodowa\u0107 upo\u015bledzenie w osobistych, rodzinnych, spo\u0142ecznych, edukacyjnych, zawodowych lub innych wa\u017cnych obszarach funkcjonowania i s\u0105 zwykle wszechobecn\u0105 cech\u0105 funkcjonowania jednostki (\u2026), chocia\u017c mog\u0105 si\u0119 r\u00f3\u017cni\u0107 w zale\u017cno\u015bci od kontekstu. Osoby w ca\u0142ym spektrum wykazuj\u0105 pe\u0142ny zakres funkcjonowania intelektualnego i zdolno\u015bci j\u0119zykowych.\u201d<\/em> (t\u0142umaczenie w\u0142asne, [1]).<\/p>\n\n\n\n

Ugh, d\u0142uga ta definicja, i skomplikowana. Ale przyznaj\u0119, trudno jest powiedzie\u0107, czym jest autyzm i jego spektrum w jednym zdaniu. I z wi\u0119kszo\u015bci\u0105 tej definicji jak najbardziej si\u0119 zgadzam, poza samym pocz\u0105tkiem. Chodzi o s\u0142owo zaburzenie<\/em>. Skoro to zaburzenie<\/em> neurorozwojowe, to w pewnym uproszczeniu oznacza to, \u017ce jest to typ uk\u0142adu nerwowego, kt\u00f3ry powsta\u0142 ju\u017c w trakcie rozwoju p\u0142odowego. A skoro to jeden z typ\u00f3w\/rodzaj\u00f3w uk\u0142adu nerwowego, to nie podoba mi si\u0119 jego klasyfikacja jako zaburzenia<\/em>.<\/p>\n\n\n\n

Owszem, jest to niszowy typ, kt\u00f3ry dzia\u0142a w spos\u00f3b mniej lub bardziej ekstrawagancki. Jednym taki autystyczny uk\u0142ad nerwowy pozwala wzgl\u0119dnie przyzwoicie funkcjonowa\u0107, inni wymagaj\u0105 codziennego wsparcia. Traktowanie tego jako zaburzenia\/choroby bywa krzywdz\u0105ce i stygmatyzuj\u0105ce. Taki tok my\u015blenia, mo\u017ce wskazywa\u0107, \u017ce jeste\u015bmy gorsi? \u201eZepsuci\u201d? Co\u015b jest z nami nie tak i trzeba nas \u201enaprawi\u0107\u201d. A my si\u0119 tacy po prostu urodzili\u015bmy i tacy jeste\u015bmy. I nie da si\u0119 nas naprawi\u0107, mo\u017cna tylko modyfikowa\u0107 wzorce my\u015blenia, post\u0119powania, korygowa\u0107 przekonania czy uczy\u0107 zarz\u0105dzania emocjami. Jak zreszt\u0105 ka\u017cdego innego cz\u0142owieka.<\/p>\n\n\n\n

Podobnie mam ze swoim wzrokiem, okulary nosz\u0119 od 3 roku \u017cycia, wi\u0119c niemal ca\u0142e \u017cycie. Nie pami\u0119tam \u015bwiata bez okular\u00f3w. Te\u017c si\u0119 z takimi oczami urodzi\u0142am (astygmatyzm \u2013 swoj\u0105 drog\u0105 kolejna diagnoza na \u201eA\u201d, ju\u017c trzecia ;p), wi\u0119c dla mnie po prostu tak wygl\u0105da \u015bwiat, normalny \u015bwiat. \u017beby widzie\u0107, trzeba mie\u0107 okulary. We wczesnym dzieci\u0144stwie baaaardzo si\u0119 dziwi\u0142am, \u017ce inni ludzie okular\u00f3w nie maj\u0105. Jak oni to robi\u0105? Podejrzewa\u0142am ich o oszustwo \ud83d\ude00 Przecie\u017c okulary to takie drugie oczy, nie da si\u0119 bez nich \u017cy\u0107. I te\u017c w zwi\u0105zku z wad\u0105 wzroku mam pewne utrudnienia w funkcjonowaniu. Podobnie mam z ADHD czy w\u0142a\u015bnie ASD. Z tym si\u0119 urodzi\u0142am, i s\u0105 to cechy mojego organizmu. Traktowanie ASD jako cech\u0119\/uwarunkowanie, a nie zaburzenie tyczy si\u0119 zar\u00f3wno os\u00f3b, kt\u00f3re funkcjonuj\u0105 w spo\u0142ecze\u0144stwie, maj\u0105 stosunkowo \u0142agodne objawy ASD (stosunkowo, bo np. objawy zwi\u0105zane z intensywno\u015bci\u0105 i zarz\u0105dzaniem emocjami mog\u0105 by\u0107 bardzo uci\u0105\u017cliwe, jak u mnie, a tego przecie\u017c nie wida\u0107), jak i tych os\u00f3b w spektrum, kt\u00f3rzy wymagaj\u0105 sta\u0142ego wsparcia w funkcjonowaniu. U nich ASD to te\u017c cecha uk\u0142adu nerwowego, tylko objawy s\u0105 zdecydowanie bardziej dotkliwe.<\/p>\n\n\n\n

Uwarunkowanie spektrum autyzmu i neuror\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107<\/h2>\n\n\n\n

I tu u\u017cyteczne s\u0105 dwa nowe terminy, kt\u00f3re zaczynaj\u0105 funkcjonowa\u0107 zar\u00f3wno w literaturze, jak i spo\u0142ecze\u0144stwie. Na razie funkcjonuj\u0105 do\u015b\u0107 nie\u015bmia\u0142o, ale zyskuj\u0105 swoich zwolennik\u00f3w. Pierwszy z nich to Autism Spectrum Condition (ASC), co mo\u017cna t\u0142umaczy\u0107 jako stany\/uwarunkowanie ze spektrum autyzmu. Dzi\u0119ki zast\u0105pieniu s\u0142owa \u201ezaburzenie\u201d terminem \u201estan\/uwarunkowanie\u201d, zmienia si\u0119 postrzeganie i zdejmuje stygmat z os\u00f3b b\u0119d\u0105cych w spektrum autyzmu. Ci\u0119\u017car zostaje przeniesiony z traktowania tego jako jednostk\u0119 chorobow\u0105 i tak\u0105, kt\u00f3ra definiuje cz\u0142owieka (a przynajmniej tak jest autyzm odbierany), na traktowanie spektrum autyzmu jako cech\u0119 jednostki, jej stan. Jest to zdecydowanie bli\u017cszy mi punkt widzenia. <\/p>\n\n\n\n

\n
\n
\"Neuror\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Symbolem neuror\u00f3\u017cnorodno\u015bci jest znak niesko\u0144czono\u015bci w spektrum \u015bwiat\u0142a widzialnego.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n

\n

Drugi nowy termin to NEUROR\u00d3\u017bNORODNO\u015a\u0106. Zosta\u0142 on wprowadzony pod koniec lat 90. przez australijsk\u0105 socjolo\u017ck\u0119 Judy Singer i ameryka\u0144skiego dziennikarza Harveya Blume. Termin ten podkre\u015bla r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 w funkcjonowaniu ludzkich m\u00f3zg\u00f3w przede wszystkim w takich sferach jak towarzysko\u015b\u0107, uczenie si\u0119, uwaga, nastr\u00f3j, mimika bez patologizowania tej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci. Czyli definicja spektrum autyzmu, tylko bez kategoryzacji na to, co \u201enormalne\u201d i co \u201ezaburzone\u201d. A przecie\u017c zmienno\u015b\u0107 czy r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 jest korzystn\u0105 cech\u0105 z biologicznego (ewolucyjnego) punktu widzenia. Takie podej\u015bcie zdecydowanie zmienia spos\u00f3b rozpatrywania ASD\/C.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n

Takie podej\u015bcie zdecydowanie zmienia spos\u00f3b rozpatrywania ASD\/C. Zamiast stygmatyzuj\u0105cego zaburzenia jest korzystna r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107. Spektrum autyzmu mo\u017ce nagle sta\u0107 si\u0119 zalet\u0105 jednostki, czym\u015b co j\u0105 wyr\u00f3\u017cnia, a nie jest powodem do wytykania palcami i ostracyzmu czy traktowania osoby z ASD\/C jako chorej\/upo\u015bledzonej. Osoby w spektrum autyzmu cz\u0119\u015bciej ni\u017c osoby typowe neurologicznie s\u0105 wybitnie utalentowane, ponadprzeci\u0119tnie inteligentne, maj\u0105 bardzo wyspecjalizowane zainteresowania, zatem mog\u0105 by\u0107 niezwykle przydatne spo\u0142ecze\u0144stwu.<\/p>\n\n\n\n

Wa\u017cne jest te\u017c to, aby nie lekcewa\u017cy\u0107 potrzeb os\u00f3b z ASD\/C, dla kt\u00f3rych codzienne funkcjonowanie bez odpowiedniego wsparcia jest du\u017cym wyzwaniem, a czasem przekracza ich mo\u017cliwo\u015bci. Intencj\u0105 neuror\u00f3\u017cnorodno\u015bci jest to, aby takie jednostki otrzymywa\u0142y wsparcie, kt\u00f3re honoruje autentyczne formy ludzkiej r\u00f3\u017cnorodno\u015bci, wyra\u017cania siebie i bycia, a nie leczenie, kt\u00f3re zmusza do przyj\u0119cia przyj\u0119tych idei normalno\u015bci lub dostosowania si\u0119 do idea\u0142u klinicznego [2]. Symbolem neuror\u00f3\u017cnorodno\u015bci jest znak niesko\u0144czono\u015bci w spektrum \u015bwiat\u0142a widzialnego. St\u0105d te\u017c niesko\u0144czono\u015b\u0107 w moim logo.<\/p>\n\n\n\n

Normy w psychiatrii<\/h2>\n\n\n\n

Ostatni aspekt, kt\u00f3ry nale\u017ca\u0142oby poruszy\u0107 w tej dyskusji to w\u0142a\u015bnie poj\u0119cie normy. Normy w uj\u0119ciu medycznym, szczeg\u00f3lnie w psychiatrii\/psychologii. Czyli jak to jest, \u017ce jedne rzeczy uznawane s\u0105 za normalne<\/em>, a inne za nienormalne<\/em>. Zdaniem wielu psychiatr\u00f3w nie jest mo\u017cliwe precyzyjne stworzenie uniwersalnej definicji terminu ,,nienormalno\u015b\u0107\u201d w obszarze zdrowia psychicznego [3]. Jednak Seligman, Walkier i Rosenhan opracowali pewne wskaz\u00f3wki, kt\u00f3re charakteryzuj\u0105 patologiczne zachowanie. Szerzej te kryteria s\u0105 omawiane na blogu psychologia.com [4].<\/p>\n\n\n\n

Z kolei Helena S\u0119k w Psychologii klinicznej<\/em> przedstawia 3 rodzaje norm, kt\u00f3re wywodz\u0105 si\u0119 z r\u00f3\u017cnych \u017ar\u00f3de\u0142, ale mog\u0105 si\u0119 wzajemnie uzupe\u0142nia\u0107 [5]. I tak, jest norma statystyczna (ilo\u015bciowa), norma spo\u0142eczno-kulturowa i wreszcie, norma teoretyczna (kliniczna), kt\u00f3ra definiuje zdrowie psychiczne na bazie naukowych teorii opisuj\u0105cych funkcjonowanie cz\u0142owieka w ka\u017cdym jego aspekcie, r\u00f3wnie\u017c biochemicznym.<\/p>\n\n\n\n

Dla mnie ta ostatnia norma jest najbardziej przekonuj\u0105ca, ale jak wspomnia\u0142am mog\u0105 si\u0119 one wzajemnie dope\u0142nia\u0107. A na poj\u0119ciu normy opiera si\u0119 konstruowanie podr\u0119cznik\u00f3w diagnostycznych (wspomnianych ju\u017c DSM czy ICD) i ich ewolucja w kolejnych edycjach. Np. je\u015bli chodzi o autyzm to jest du\u017ca r\u00f3\u017cnica pomi\u0119dzy ICD-10 a ICD-11, gdzie m.in. zrezygnowano z diagnozy zespo\u0142u Aspergera i jeszcze kilku jednostek diagnostycznych na rzecz jednej diagnozy – spektrum autyzmu. Norma odno\u015bnie zdrowia psychicznego  to definicja podlegaj\u0105ca ci\u0105g\u0142ym zmianom i mo\u017ce by\u0107 rozpatrywana na wielu poziomach i zale\u017cnie od kontekstu.<\/p>\n\n\n\n

W mojej opinii<\/h2>\n\n\n\n

Podsumowuj\u0105c, pewnie ka\u017cdy b\u0119dzie traktowa\u0142 autyzm inaczej. Dla mnie to po prostu pewien specyficzny typ uk\u0142adu nerwowego o konkretnym zestawie cech, kt\u00f3re maj\u0105 wsp\u00f3lny mianownik. Czy mieszcz\u0105 si\u0119 one w definicji normy zdrowia psychicznego? Moim zdaniem, to zale\u017cy od konkretnej jednostki i od ca\u0142ego szeregu czynnik\u00f3w i zmiennych. Z drugiej strony, kto\u015b (nie uda\u0142o mi si\u0119 zidentyfikowa\u0107, kto) powiedzia\u0142, \u017ce nie ma ludzi normalnych, s\u0105 tylko niezdiagnozowani. Zatem, mo\u017ce wszyscy jeste\u015bmy neuror\u00f3\u017cnorodni?<\/p>\n\n\n\n[1] https:\/\/icd.who.int\/browse11\/l-m\/en<\/a><\/p>\n\n\n\n[2] https:\/\/neurodiversitysymposium.wordpress.com\/what-is-neurodiversity\/<\/a><\/p>\n\n\n\n[3] Seligman M., Walker E., Rosenhan D. (2003). Psychopatologia. Pozna\u0144: Zysk i S-ka<\/p>\n\n\n\n[4] https:\/\/www.psychoblogia.com\/o-normie-patologii-zdrowia-psychicznego\/<\/a><\/p>\n\n\n\n[5] S\u0119k H., Psychologia kliniczna. T. 1. (2005). Wydawnictwo Naukowe PWN. Warszawa. s. 55 i nast\u0119pne, ISBN 83-01-14423-8, OCLC 749683041.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zaczn\u0119 od tego, czym jest autyzm w podr\u0119cznikach, w spo\u0142ecze\u0144stwie, a na swoich opiniach sko\u0144cz\u0119. Przede wszystkim \u2013  co na ten temat m\u00f3wi psychiatria? W literaturze fachowej autyzm funkcjonuje jako zaburzenie neurorozwojowe o charakterze spektralnym (ASD, ang. Autism Spectrum Disorder). Bierze si\u0119 to st\u0105d, \u017ce cho\u0107 kryteria diagnostyczne s\u0105 do\u015b\u0107 \u015bci\u015ble sprecyzowane, to istnieje olbrzymia …<\/p>\n

Wpis 1 Czym jest autyzm<\/span> Read More »<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_uag_custom_page_level_css":"","_mi_skip_tracking":false,"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"default","ast-global-header-display":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"disabled","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":""},"categories":[1],"tags":[],"yoast_head":"\nWpis 1 Czym jest autyzm - autystka.pl<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Zaczn\u0119 od tego, czym jest autyzm w podr\u0119cznikach, w spo\u0142ecze\u0144stwie, a na swoich opiniach sko\u0144cz\u0119. W literaturze fachowej autyzm\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Wpis 1 Czym jest autyzm - autystka.pl\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Zaczn\u0119 od tego, czym jest autyzm w podr\u0119cznikach, w spo\u0142ecze\u0144stwie, a na swoich opiniach sko\u0144cz\u0119. W literaturze fachowej autyzm\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"autystka.pl\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-10-16T09:49:01+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2022-11-09T09:52:05+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/autystka.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/20220728_160902-768x1024.jpg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"mariapres2101@gmail.com\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"mariapres2101@gmail.com\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"9 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045\"},\"author\":{\"name\":\"mariapres2101@gmail.com\",\"@id\":\"https:\/\/autystka.pl\/#\/schema\/person\/dc65d23352d5b6b40d787ed52ead95aa\"},\"headline\":\"Wpis 1 Czym jest autyzm\",\"datePublished\":\"2022-10-16T09:49:01+00:00\",\"dateModified\":\"2022-11-09T09:52:05+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045\"},\"wordCount\":1670,\"commentCount\":1,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/autystka.pl\/#organization\"},\"articleSection\":[\"Uncategorized\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045\",\"url\":\"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045\",\"name\":\"Wpis 1 Czym jest autyzm - autystka.pl\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/autystka.pl\/#website\"},\"datePublished\":\"2022-10-16T09:49:01+00:00\",\"dateModified\":\"2022-11-09T09:52:05+00:00\",\"description\":\"Zaczn\u0119 od tego, czym jest autyzm w podr\u0119cznikach, w spo\u0142ecze\u0144stwie, a na swoich opiniach sko\u0144cz\u0119. W literaturze fachowej autyzm\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/autystka.pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Wpis 1 Czym jest autyzm\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/autystka.pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/autystka.pl\/\",\"name\":\"autystka.pl\",\"description\":\"Autystka w szopnach \u017cycia - blog\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/autystka.pl\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/autystka.pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/autystka.pl\/#organization\",\"name\":\"autystka.pl\",\"url\":\"https:\/\/autystka.pl\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/autystka.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/autystka.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/cropped-l4-kopia.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/autystka.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/cropped-l4-kopia.png\",\"width\":1362,\"height\":1194,\"caption\":\"autystka.pl\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/autystka.pl\/#\/schema\/logo\/image\/\"}},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/autystka.pl\/#\/schema\/person\/dc65d23352d5b6b40d787ed52ead95aa\",\"name\":\"mariapres2101@gmail.com\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/autystka.pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/54ee1347aee7d113ef5ddaeaf98e0982?s=96&d=mm&r=pg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/54ee1347aee7d113ef5ddaeaf98e0982?s=96&d=mm&r=pg\",\"caption\":\"mariapres2101@gmail.com\"},\"sameAs\":[\"http:\/\/autystka.pl\"],\"url\":\"https:\/\/autystka.pl\/?author=1\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Wpis 1 Czym jest autyzm - autystka.pl","description":"Zaczn\u0119 od tego, czym jest autyzm w podr\u0119cznikach, w spo\u0142ecze\u0144stwie, a na swoich opiniach sko\u0144cz\u0119. W literaturze fachowej autyzm","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Wpis 1 Czym jest autyzm - autystka.pl","og_description":"Zaczn\u0119 od tego, czym jest autyzm w podr\u0119cznikach, w spo\u0142ecze\u0144stwie, a na swoich opiniach sko\u0144cz\u0119. W literaturze fachowej autyzm","og_url":"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045","og_site_name":"autystka.pl","article_published_time":"2022-10-16T09:49:01+00:00","article_modified_time":"2022-11-09T09:52:05+00:00","og_image":[{"url":"https:\/\/autystka.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/20220728_160902-768x1024.jpg"}],"author":"mariapres2101@gmail.com","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"mariapres2101@gmail.com","Szacowany czas czytania":"9 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045"},"author":{"name":"mariapres2101@gmail.com","@id":"https:\/\/autystka.pl\/#\/schema\/person\/dc65d23352d5b6b40d787ed52ead95aa"},"headline":"Wpis 1 Czym jest autyzm","datePublished":"2022-10-16T09:49:01+00:00","dateModified":"2022-11-09T09:52:05+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045"},"wordCount":1670,"commentCount":1,"publisher":{"@id":"https:\/\/autystka.pl\/#organization"},"articleSection":["Uncategorized"],"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/autystka.pl\/?p=2045#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045","url":"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045","name":"Wpis 1 Czym jest autyzm - autystka.pl","isPartOf":{"@id":"https:\/\/autystka.pl\/#website"},"datePublished":"2022-10-16T09:49:01+00:00","dateModified":"2022-11-09T09:52:05+00:00","description":"Zaczn\u0119 od tego, czym jest autyzm w podr\u0119cznikach, w spo\u0142ecze\u0144stwie, a na swoich opiniach sko\u0144cz\u0119. W literaturze fachowej autyzm","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/autystka.pl\/?p=2045"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/autystka.pl\/?p=2045#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/autystka.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Wpis 1 Czym jest autyzm"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/autystka.pl\/#website","url":"https:\/\/autystka.pl\/","name":"autystka.pl","description":"Autystka w szopnach \u017cycia - blog","publisher":{"@id":"https:\/\/autystka.pl\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/autystka.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/autystka.pl\/#organization","name":"autystka.pl","url":"https:\/\/autystka.pl\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/autystka.pl\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/autystka.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/cropped-l4-kopia.png","contentUrl":"https:\/\/autystka.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/cropped-l4-kopia.png","width":1362,"height":1194,"caption":"autystka.pl"},"image":{"@id":"https:\/\/autystka.pl\/#\/schema\/logo\/image\/"}},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/autystka.pl\/#\/schema\/person\/dc65d23352d5b6b40d787ed52ead95aa","name":"mariapres2101@gmail.com","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/autystka.pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/54ee1347aee7d113ef5ddaeaf98e0982?s=96&d=mm&r=pg","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/54ee1347aee7d113ef5ddaeaf98e0982?s=96&d=mm&r=pg","caption":"mariapres2101@gmail.com"},"sameAs":["http:\/\/autystka.pl"],"url":"https:\/\/autystka.pl\/?author=1"}]}},"uagb_featured_image_src":{"full":false,"thumbnail":false,"medium":false,"medium_large":false,"large":false,"1536x1536":false,"2048x2048":false},"uagb_author_info":{"display_name":"mariapres2101@gmail.com","author_link":"https:\/\/autystka.pl\/?author=1"},"uagb_comment_info":5,"uagb_excerpt":"Zaczn\u0119 od tego, czym jest autyzm w podr\u0119cznikach, w spo\u0142ecze\u0144stwie, a na swoich opiniach sko\u0144cz\u0119. Przede wszystkim \u2013  co na ten temat m\u00f3wi psychiatria? W literaturze fachowej autyzm funkcjonuje jako zaburzenie neurorozwojowe o charakterze spektralnym (ASD, ang. Autism Spectrum Disorder). Bierze si\u0119 to st\u0105d, \u017ce cho\u0107 kryteria diagnostyczne s\u0105 do\u015b\u0107 \u015bci\u015ble sprecyzowane, to istnieje olbrzymia…","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/autystka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2045"}],"collection":[{"href":"https:\/\/autystka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/autystka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/autystka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/autystka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2045"}],"version-history":[{"count":23,"href":"https:\/\/autystka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2045\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2138,"href":"https:\/\/autystka.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2045\/revisions\/2138"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/autystka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2045"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/autystka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2045"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/autystka.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2045"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}